หากพ่อแม่ต้องแยกทางจะมีวิธีสร้างความมั่นคงให้ลูกเป็นเด็กที่เติบโตมากับความสุขและเข้าใจพ่อแม่ได้อย่างไรคะ?

การหย่าร้างส่งผลกระทบกับทุกคนในครอบครัวทั้งพ่อแม่และลูกอย่างน้อย 2-3ปี เด็กๆมักรับรู้ถึงความขัดแย้งของพ่อแม่มาก่อนหน้านี้แล้วเมื่อคุณตัดสินใจหย่าร้าง คุณต้องเป็นผู้บอกข่าวนี้กับลูกเอง

ไม่ควรให้ลูกรู้จากผู้อื่น พ่อแม่ไม่ควรให้ร้ายอีกฝ่ายให้เด็กฟังแต่ควรอธิบายสาเหตุของความไม่ลงรอย เช่น แม่เสียใจเวลาที่พ่อกินเหล้าเมาพ่อกับแม่ไม่อยากอยู่ด้วยกันต่อไปแล้ว

การอธิบายให้ลูกฟังเป็นเรื่องที่ต้องระมัดระวังมาก เช่นลูกจะอยู่กับแม่ แต่พ่อก็อยู่ไม่ไกล เราทั้งคู่ยังรักลูกมากเหมือนเดิมพ่อยังเป็นพ่อของลูกตลอดไป พ่อจะมาเจอลูกบ่อยๆเวลาไหนบ้างและให้บอกลูกบ่อยๆว่าการหย่าร้างไม่ได้เป็นความผิดของลูก เพราะเด็กมักจินตนาการว่าเป็นเพราะตัวเองทำอะไรไม่ดี   นอดีตเราเชื่อกันว่าแม่ควรเป็นผู้ดูแลลูกหลังการหย่าร้าง(เว้นแต่กรณีแม่มีความประพฤติไม่เหมาะสม)แต่ปัจจุบันพบว่าพ่อสามารถดูแลลูกได้ดีพอๆกับแม่ แต่ปัญหาที่พบคือการหย่าร้างมักเกิดจากความโกรธเคืองกัน จึงพยายามแย่งกันเป็นผู้ดูแลลูกโดยไม่คำนึงว่าอะไรคือสิ่งที่ดีที่สุดสำหรับลูก ดังนั้นสิ่งสำคัญเวลาที่ต้องตัดสินใจเรื่องการดูแลลูกคือใครควรเป็นผู้ดูแลลูกมากกว่ากันลูกแต่ละคนมีความสัมพันธ์กับพ่อและแม่เป็นอย่างไรลูกชอบพ่อหรือแม่มากกว่ากัน

หลังหย่าร้างแล้วพ่อแม่ก็ควรพูดคุยและตัดสินใจร่วมกันเกี่ยวกับความเป็นอยู่ของลูกและเรื่องสำคัญในชีวิตของลูก เช่น การเลือกโรงเรียน ปัญหาสุขภาพของลูกอย่ากีดกันอีกฝ่ายไม่ให้มีส่วนร่วม หากพ่อแม่ตกลงกันได้ด้วยดี ทั้งพ่อและแม่ยังมีบทบาทในชีวิตของลูกจะช่วยให้ลูกสามารถปรับตัว ใช้ชีวิตในสังคม มีสุขภาพจิตที่ดีและประสบความสำเร็จด้านการเรียนได้ดีกว่าเด็กที่พ่อแม่ไม่สามารถตกลงกันได้

นอกจากนี้ควรเปิดโอกาสให้ลูกได้ระบายความรู้สึกออกมา และให้ความมั่นใจแก่ลูกว่าสิ่งที่ลูกรู้สึกเป็นเรื่องปกติ พ่อแม่ยังรักลูกเหมือนเดิม แม้ลูกอาจจะเจ็บปวดแต่พ่อแม่จะช่วยให้ลูกได้หากทำให้ลูกรู้สึกมั่นคงและตอบสนองความต้องการของลูกให้รู้สึกว่าเป็นที่รักและเป็นคนสำคัญด้วยคำพูดการกระทำ และความคงเส้นคงวาจะเป็นสิ่งสำคัญที่ทำให้ลูกมั่นใจว่าคุณยังรักลูกเหมือนเดิม

….อย่าลืมกอดและบอกรักลูกบ่อยๆด้วยนะคะ….

คุณแม่คุณพ่อกลับบ้านค่ำ มีเวลาเล่นกับลูกเพียง 1-2ชั่วโมงต่อวัน แต่วันหยุดเราก็อยู่ด้วยกันแบบนี้ลูกจะได้รับเวลาและความผูกพันกับเราเพียงพอหรือไม่คะ ?

 

งานวิจัยล่าสุดเรื่องความสัมพันธ์ระหว่างพ่อแม่ลูกช่วยปลดปล่อยความรู้สึกผิดของพ่อแม่ที่ทำงานนอกบ้านไม่มีเวลาอยู่ใกล้ชิดกับลูก ให้สบายใจขึ้น รู้สึกผิดน้อยลงเป็นการศึกษาพ่อแม่ที่มีลูกวัย 3-11 ปี เพื่อดูว่าการใช้เวลากับลูกแบบใดที่ทำให้ลูกประสบความสำเร็จในชีวิตเมื่อเติบโตขึ้น

การวิจัยแสดงว่า ความรู้สึกผิดของแม่ๆจำนวนมากเกิดขึ้นเพราะความรู้สึกกดดันจากการที่ต้องดูแลลูกให้ดีแต่ก็มีความรับผิดชอบในงานที่ต้องทำมีความมุ่งหวังทางอาชีพที่ต้องเจริญก้าวหน้างานวิจัยนี้บอกว่าแม่ปัจจุบันใช้เวลาอยู่กับลูกมากขึ้นกว่าเมื่อ 45ปีที่แล้ว และบอกว่าพ่อแม่ที่กินอาหารเย็นพร้อมลูกเมื่อโตขึ้นเป็นวัยรุ่น ลูกจะมีปัญหาด้านพฤติกรรมน้อยกว่ารวมถึงปัญหาติดแอลกอฮอล์ ใช้สารเสพติด หรือมีพฤติกรรมที่ผิดกฎหมายน้อยกว่า และมีคะแนนด้านคณิตศาสตร์มากกว่านอกจากนี้ยังพบว่าพ่อแม่ที่มีความรู้สึกเครียด นอนไม่พอ วิตกกังวลหรือรู้สึกผิดตลอดเวลาจะทำให้ลูกมีปัญหามากขึ้น

หลักการสำคัญของพ่อแม่เวลาน้อย คือ การมีเวลาคุณภาพกับลูกลูกต้องการเวลาที่จะได้รู้จักคุณต้องการเรียนรู้ว่าพ่อแม่เป็นใครและใช้ชีวิตอย่างไรและในทางกลับกันลูกก็ช่วยให้คุณรู้จักตัวเองมากขึ้นด้วยเช่นกันเวลาคุณภาพคือช่วงเวลาที่อบอุ่น ใกล้ชิดและมีการตอบสนองที่เปี่ยมด้วยความรักจากพ่อแม่ ไม่ได้ขึ้นอยู่กับระยะเวลาต่อไปนี้คือวิธีการใช้เวลาที่มีคุณภาพกับลูก

1.ให้ความสำคัญกับลูกตลอดเวลาที่อยู่ด้วยกัน ตาดูลูก หูฟังลูกทำความเข้าใจเวลาลูกพูด แล้วคุณจะรู้สึกทึ่งกับสิ่งต่างๆที่ลูกทำได้

2.แยกแยะงานที่คุณจำเป็นต้องทำ/ไม่ต้องทำหรือสามารถให้คนอื่นทำแทนได้เพื่อประหยัดเวลา

3.ให้ลูกมีส่วนร่วม เปลี่ยนงานน่าเบื่อให้เป็นเวลาที่สอนลูกทำงานบ้านเช่น เก็บของเล่นหลังจากเล่นเสร็จ การไปจ่ายตลาดด้วยกันการทำอาหารด้วยกัน การล้างรถด้วยกัน แค่ขอให้เป็นเวลาที่มีความสุขสนุกสนาน

4.ถ้าต้องเช็คอีเมล์ อ่านจดหมาย ให้ทำหลังจากพาลูกเข้านอนแล้ว

5.และสุดท้ายคือ ทำทุกอย่างให้ดีที่สุดสำหรับตัวเองและครอบครัวแล้วไม่ต้องไปเปรียบเทียบกับคนอื่น ให้ทำที่ตัวเองทำแล้วรู้สึกสบายใจไม่เครียด ไม่รู้สึกกดดัน

 

เรื่อง : พญ.สุธีรา เอื้อไพโรจน์กิจกุมารแพทย์ผู้เชี่ยวชาญด้านทารกแรกเกิด คุณแม่ของน้องจูนและน้องบอย
ภาพ : Shutterstock

ต้องยอมรับว่าครอบครัวในปัจจุบันนั้นมีลักษณะต่างจากเมื่อก่อนมาก ล่าสุดกระทรวงสาธารณสุข (สธ.) เปิดเผยว่าครอบครัวไทยในปัจจุบันหย่าร้างสูงเกินปีละแสนคู่ โดยมีอัตราการหย่าเพิ่มขึ้น 27% ในรอบ 9 ปี

ด้วยสภาพสังคมและวิถีชีวิตที่เปลี่ยนแปลงไป ผู้หญิงสามารถทำงานได้รายได้สูงๆ และพึ่งพาตัวเองได้ เราจึงพบเห็นครอบครัวที่มีพ่อหรือแม่เลี้ยงเดี่ยวเพิ่มขึ้นเป็นจำนวนมาก การที่เด็กๆ มีพ่อหรือแม่เป็นผู้ดูแลเพียงคนเดียวนั้นมีทั้งข้อดีและข้อเสีย แต่อาจจะดีกับเด็กๆ มากกว่าหรือไม่ หากพ่อกับแม่ที่เลิกรากันไปสามารถคงความเป็นเพื่อนต่อกัน และแบ่งหน้าที่ในการเลี้ยงดูลูก ทำให้เด็กๆ ได้ใช้เวลาทำกิจกรรมต่างๆ ร่วมกับทั้งพ่อและแม่

แน่นอนว่าหลังการหย่าร้างใหม่ๆ คงเป็นเรื่องยากที่ทั้งสองฝ่ายจะสามารถกลับมาเป็นเพื่อนกันได้ แต่เมื่อผ่านไปสักระยะหนึ่ง เมื่อพ่อและแม่ต่างเอาความรู้สึกของลูกเป็นที่ตั้ง เรื่องที่คิดว่ายากจะกลับกลายเป็นเรื่องง่าย เพียงทำตามหลักการที่ถูกต้องของการดูแลลูกร่วมกัน (Co-Parenting) บวกกับความรักที่พ่อและแม่ต่างมีให้กับลูกอย่างสุดหัวใจ ลูกๆ ก็จะเติบโตขึ้นอย่างมีคุณภาพค่ะ เรามาดูคลิปของครอบครัวหนึ่งที่สหรัฐฯ กันค่ะ ว่าพวกเขาดูแลลูกร่วมกันอย่างไร

หลักการดูแลลูกร่วมกัน (Co-Parenting) สำหรับครอบครัวที่หย่าร้างหรือแยกกันอยู่นั้นต้องยึดเอาประโยชน์ของเด็กเป็นที่ตั้ง เพื่อให้เห็นภาพชัดขึ้น เราลองมาเปรียบเทียบวิธีการ Co-Parenting ที่ผิดกับวิธีที่ถูกกันดีกว่าค่ะ

      Co-Parenting แบบผิดๆ

• ไม่ยอมให้อีกฝ่ายพบหน้าลูก
• พาลูกไปโดยไม่แจ้งให้อีกฝ่ายรู้ล่วงหน้า
• ไม่ให้อีกฝ่ายเข้าร่วมกิจกรรมใดๆ เกี่ยวกับลูก

 

      Co-Parenting ที่ถูกวิธี

• ผู้ปกครองที่สนับสนุนให้ลูกมีความสัมพันธ์ที่ดีกับอีกฝ่าย รวมทั้งคู่สมรสใหม่ของอีกฝ่ายด้วย
• ผู้ปกครองที่ให้อีกฝ่ายติดต่อและพบปะกับลูกอย่างสม่ำเสมอ
• ผู้ปกครองที่คำนึงถึงสิทธิ์และความรู้สึกของลูกมาเป็นอันดับแรก

เมื่อพ่อกับแม่เปิดใจและยอมรับความเป็นเพื่อน ลูกๆ ก็คือผู้ที่จะได้รับประโยชน์มากที่สุดค่ะ เด็กๆ จะรู้สึกอบอุ่นและปลอดภัย ไม่รู้สึกว่าฝ่ายใดฝ่ายหนึ่งเป็นผู้คุกคามและเด็กๆ จะได้เรียนรู้เรื่องของการรู้จักให้อภัย การเสียสละ และความประนีประนอมยอมความกัน นอกจากนี้คุณพ่อคุณแม่ยังได้แบ่งเบาภาระของการเป็นพ่อหรือแม่เลี้ยงเดี่ยวอีกด้วยค่ะ

ความรักไม่มีรูปแบบตายตัว กำหนดไม่ได้ว่าจะต้องอยู่ในรูปแบบของครอบครัวที่มีครบทั้งพ่อแม่และลูกอย่างเดียวเท่านั้น ลูกๆ ยังสามารถเติบโตด้วยหัวใจที่เต็มเปี่ยมไปด้วยความรักจากทั้งพ่อและแม่แม้ไม่ได้อยู่ด้วยกันค่ะ

ที่มา:http://www.marketingoops.com/media-ads/social-media/

http://www.thaihealth.or.th/Content/23853

Co-Parenting

https://strongstepmomawarenesscampaign.wordpress.com/category/strong-stepmom-awareness-campaign/

http://articles.familylobby.com/608-five-reasons-why-co-parenting-is-the-best-opt.htm

คลิปจาก: CBS Channel

ปัจจุบันดิฉันเป็นคุณแม่ลูกสอง เมื่อย้อนกลับไปตอนที่ยังเป็นเด็ก ดิฉันถูกเลี้ยงมาแบบค่อนข้างจะเป็นคุณหนูเลยล่ะค่ะ อยากได้อะไรเป็นต้องได้ คนภายนอกคงมองว่าครอบครัวเราสมบูรณ์แบบ แต่หารู้ไม่ว่าเบื้องหลังภาพที่สวยงาม พ่อกับแม่ของดิฉันไม่เคยมีความรักให้กันเลย

ตอนที่ดิฉันเล็กๆ เคยเห็นพ่อกับแม่ทะเลาะกันรุนแรง 2-3 ครั้งได้ แต่หลังจากนั้น พ่อกับแม่ต่างคนก็ต่างมีแฟนแบบลับๆ ดิฉันไม่เคยคิดว่ามันเป็นปมด้อย เพราะแม่ยังคอยให้ความรักกับดิฉันอย่างเต็มเปี่ยม มีก็แต่พ่อเท่านั้น ที่ระหว่างดิฉันกับพ่อ เราสองคนต่างค่อยๆ ห่างเหินกันมากขึ้นเรื่อยๆ

ดิฉันรักแม่มากและรู้ว่าแม่ก็รักดิฉันสุดหัวใจ แต่แม่ก็คือผู้หญิงธรรมดาๆ คนหนึ่ง ที่มีอารมณ์สุข ทุกข์ เศร้า และขมขื่น ไม่ต่างจากคนทั่วไป สาเหตุหนึ่งที่ดิฉันค่อยๆ เหินห่างจากพ่อ ก็เพราะสิ่งที่แม่เฝ้าพร่ำบอกกับฉันอยู่ทุกเมื่อเชื่อวัน ว่าพ่อทำสิ่งเลวร้ายอะไรบ้าง ดิฉันซึมซับความโกรธความเกลียดมาจากแม่จนเต็มหัวใจ จนในที่สุดดิฉันสามารถพูดได้เลยว่ารู้สึกเกลียดพ่อของตัวเอง

ต่อหน้าพ่อดิฉันสามารถพูดคุยได้ตามปกติ แต่ไม่มีความใกล้ชิด เช่นการหอมหรือการกอด ลึกๆ แล้วดิฉันรู้ว่าพ่อก็รู้ว่าดิฉันรู้สึกอย่างไรกับพ่อ

จนเมื่อดิฉันอายุถึงวัยที่ควรจะแต่งงาน เป็นธรรมดาของคนที่รู้สึกเหมือนว่าตัวเองไม่ผูกพันกับพ่อ ดิฉันโหยหาการแต่งงาน โหยหาครอบครัวที่มีครบทั้งพ่อ แม่ และลูก ดิฉันวาดฝันสวยงามถึงครอบครัวที่อบอุ่น มีพ่อที่ใกล้ชิดกับลูกและเล่นกับลูก แต่ในที่สุดความฝันของดิฉันก็ต้องพังทลายลง การแต่งงานจบลงเพียง 5 ปี ดิฉันจดทะเบียนหย่าเมื่อลูกๆ ของดิฉันอายุได้ 3 และ 4 ขวบ

อาจเป็นเพราะความคาดหวังจากอดีตสามีมากเกินไป หรือตัวแปรอื่นๆ อีกมากมาย ดิฉันจึงเสียใจกับคำว่า “พ่อ” อีกเป็นครั้งที่สอง แต่คราวนี้เป็น “พ่อของลูก” ของดิฉันเอง

หลังการหย่าใหม่ๆ เกิดเรื่องเลวร้ายขึ้นมากมาย ช่วง 1-2 ปีแรกหลังการหย่านับเป็นช่วงที่เลวร้ายที่สุดในชีวิตของดิฉันก็ว่าได้ นอกจากแม่และเพื่อนๆ ที่คอยอยู่เคียงข้างดิฉันแล้ว ก็มีพ่อนี่แหละ ที่คอยช่วยเหลืออยู่อย่างเงียบๆ ไม่ซ้ำเติม ไม่ต่อว่า มีแต่กำลังใจที่คอยมอบให้ลูกสาวคนนี้เรื่อยมา

จนถึงวันนี้พูดได้เลยว่าดิฉันเข้มแข็งขึ้นมาก สำหรับอดีตสามี ในที่สุดเราก็ตกลงกันได้เรื่องการเลี้ยงดูลูก ส่วนพ่อของดิฉัน จากที่เราเคยห่างเหินกัน ตอนนี้พ่อมาช่วยดูแลหลานแทบจะทุกวัน ดิฉันจึงได้เห็นความรักและความอ่อนโยนของพ่อที่ดิฉันไม่เคยเห็นมาก่อน

ถึงพ่อจะไม่ค่อยพูดหรือแสดงออกอะไรมากมาย แต่สิ่งเล็กๆ ที่พ่อทำ เช่นวาดรูปบนการ์ดอวยพรวันเกิดให้ดิฉันทุกปี นั่งแคะเมล็ดออกจากส้มก่อนที่จะให้หลานกินทุกครั้ง หรือทิ้งงานสำคัญได้ทุกเมื่อเพื่อไปช่วยเฝ้าหลาน เวลาที่หลานนอนป่วยอยู่โรงพยาบาล

วันนี้ดิฉันจึงได้รู้ว่าสิ่งที่เคยโหยหามันไม่ได้อยู่ไกลเลย ขอบคุณพ่อมากค่ะ สำหรับความรัก ความหวังดี พ่อไม่เคยซ้ำเติมเมื่อลูกสาวคนนี้เดินทางผิด แต่พ่อคอยให้กำลังใจและอยู่เคียงข้างมาตลอด ไม่ว่ายามสุขหรือยามทุกข์ ทุกวันนี้ภาพที่คุณตาคุณยายยิ้มแย้มกับหลานๆ คือภาพที่งดงามที่สุดและเป็นช่วงเวลาที่มีค่าที่สุดสำหรับดิฉันและครอบครัว

แท้จริงแล้วความรักของพ่อที่ดิฉันเคยโหยหา มันไม่ได้อยู่ที่ไหนเลย ความรักของพ่ออยู่กับฉันเสมอและจะอยู่กับฉันและลูกๆ หลานๆ ตลอดไปค่ะ

ที่มา: เรื่องราวและประสบการณ์จริงจากทางบ้าน เนื้อหาบางส่วนอาจถูกดัดแปลงเพื่อไม่ให้กระทบกับบุคคลที่สามค่ะ

เรียบเรียงโดย: กองบรรณาธิการ