สมองไว เริ่มได้ตั้งแต่ปีแรก จุดตั้งต้นทุกการเรียนรู้ของลูก
สร้างสมองไว เริ่มได้ที่ขวบปีแรก เพราะทุกประสบการณ์ คือ การวางรากฐานสู่ความสำเร็จ ให้ลูกน้อยพร้อมเรียนรู้และก้าวข้ามทุกขีดจำกัดของโลกใบเดิม ในช่วงขวบปีแรกของชีวิต สมองของลูกน้อยพัฒนาอย่างรวดเร็ว ตั้งแต่วัย 2–6 เดือน ลูกเรียนรู้อารมณ์ผ่านการสังเกตและการตอบสนองของพ่อแม่ เมื่อเข้าสู่ช่วง 9 เดือนแรก สมองจะเริ่มเชื่อมโยงสิ่งที่เห็น ได้ยิน ลิ้มรส และสัมผัส และในช่วง 9–12 เดือน ลูกจะเริ่มส่งเสียงและแสดงอารมณ์มากขึ้นตามความเข้าใจที่พัฒนา
หนึ่งในปัจจัยสำคัญที่ช่วยสนับสนุนการเติบโตของสมองก็ คือ โภชนาการที่เหมาะสม โดยเฉพาะสารอาหารที่ช่วยพัฒนาสมองและระบบประสาท ซึ่งร่างกายของลูกกำลังต้องการอย่างมากในช่วงเวลานี้
นมแม่ ถือเป็นแหล่งโภชนาการที่สำคัญในช่วงเริ่มต้นของชีวิต เพราะอุดมไปด้วยสารอาหารมากกว่า 200 ชนิด รวมถึงแอลฟาแล็ค สฟิงโกไมอีลิน ที่ช่วยสนับสนุนการทำงานของสมอง รวมถึงสารอาหารหลากหลายชนิดที่ช่วยเสริมสร้างภูมิคุ้มกัน และช่วยให้สมองของลูกพร้อมเรียนรู้สิ่งต่าง ๆ รอบตัวได้อย่างเต็มศักยภาพ
ดังนั้นการเตรียมความพร้อมของสมองในขวบปีแรกของลูกน้อยจึงไม่ได้สะท้อนแค่เพียงความก้าวหน้าระยะสั้น แต่คือการวาง “ฐานการเรียนรู้ตลอดเส้นทางการเติบโต” ของลูก …เพราะทุกประสบการณ์เล็ก ๆ ที่เกิดขึ้นในวันนี้ ล้วนต่อยอดไปสู่อนาคตที่ยิ่งใหญ่ในวันข้างหน้า
นมแม่ จุดเริ่มต้นสมองไว ด้วยแอลฟาแล็ค สฟิงโกไมอีลิน
โภชนาการสมองที่คุณแม่ไม่ควรมองข้าม แอลฟาแล็ค สฟิงโกไมอีลิน คือหนึ่งในสารอาหารสำคัญที่พบมากในนมแม่ และเป็นองค์ประกอบสำคัญที่ช่วยให้การทำงานของสมองของลูกน้อยมีประสิทธิภาพสูงขึ้นและช่วยเพิ่มความเร็วในการส่งสัญญาณดีขึ้นอย่างมีนัยสำคัญ ซึ่งสารอาหารกลุ่มนี้ล้วนมีบทบาทต่อการพัฒนาสมองของลูกน้อย ในส่วนที่เกี่ยวข้องกับ
- การประมวลผลที่รวดเร็ว (FAST Processing Brain) ช่วยให้สมองรับข้อมูลและตอบสนองต่อสิ่งรอบตัวได้รวดเร็วขึ้น ไม่ว่าจะเป็นเสียง ภาพ หรือการเรียนรู้สิ่งใหม่ ๆ
- ความยืดหยุ่นทางความคิด (FLEXIBLE Brain) ช่วยให้สมองสามารถปรับตัว เรียนรู้ และเชื่อมโยงประสบการณ์ใหม่ ๆ ได้ดี ส่งเสริมทักษะการคิด การวิเคราะห์ และการแก้ปัญหา
- และ สมาธิ/การจดจ่อ (Brain FOCUS) สนับสนุนการทำงานของสมองในด้านความตั้งใจและการจดจ่อกับกิจกรรมหรือสิ่งที่กำลังเรียนรู้
ทั้งนี้แอลฟาแล็ค สฟิงโกไมอีลิน ยังมีบทบาทสำคัญในการช่วยสนับสนุนการเชื่อมต่อของเซลล์สมองกว่า 100,000 ล้านเซลล์ได้อย่างมีประสิทธิภาพ ซึ่งการเชื่อมต่อของเซลล์สมองนี้เป็นพื้นฐานสำคัญของการคิด และพัฒนาการด้านต่าง ๆ ของลูก
มีงานวิจัยพบว่า ทารกที่ได้รับนมแม่ ซึ่งอุดมด้วยสารอาหารสำคัญอย่าง สฟิงโกไมอีลิน และ ดีเอชเอ (DHA) มีปริมาณไมอีลินในสมองสูงกว่าเด็กที่ไม่ได้รับนมแม่อย่างมีนัยสำคัญ โดยสฟิงโกไมอีลินเป็นไขมันกลุ่มฟอสโฟไลปิดพบในเยื่อหุ้มเซลล์ประสาทในสมอง และเป็นองค์ประกอบสำคัญของ “ปลอกไมอีลิน” ที่ทำหน้าที่ช่วยในการส่งสัญญาณประสาทอย่างรวดเร็ว ส่งผลต่อการจดจำและการเรียนรู้ของลูกน้อย โดยเฉพาะในช่วงขวบปีแรกซึ่งเป็นช่วงสำคัญของพัฒนาการสมอง

อีกหนึ่งสารอาหารสำคัญคือ แอลฟา-แล็คตัลบูมิน (Alpha-lactalbumin) โปรตีนคุณภาพสูงในนมแม่ ที่ช่วยสนับสนุนการสร้างสารสื่อประสาทและการทำงานของสมอง งานวิจัยบางส่วนระบุว่า เด็กที่ได้รับนมแม่มีแนวโน้มด้านพัฒนาการสติปัญญาและภาษาที่ดีกว่าเด็กที่ไม่ได้รับ
ดังนั้น คุณพ่อคุณแม่จึงไม่ควรพลาดช่วงเวลาทองของการพัฒนาสมองในขวบปีแรก เพราะสมองคือจุดตั้งต้นของทุกการเรียนรู้ ของลูก การใส่ใจโภชนาการและสารอาหารที่ช่วยเสริมสร้างพัฒนาการสมองตั้งแต่แรกเกิด อย่าง นมแม่ ซึ่งอุดมด้วยสารอาหารมากกว่า 200 ชนิด รวมถึงสารอาหารสำคัญอย่างแอลฟาแล็ค สฟิงโกไมอีลิน ที่ช่วยเสริมการพัฒนาสมอง สร้างสมองไวได้มากกว่าที่แม่คิด เพื่อให้ลูกมีพัฒนาการสมองไวที่พร้อมเรียนรู้สิ่งใหม่ ๆ อยู่เสมอ ไม่ว่าโลกจะหมุนไปเร็วแค่ไหน สมองของลูกก็พร้อมจะไวก้าวทันโลกใบนี้ อย่างมีความสุขในทุก ๆ วันค่ะ

หากสนใจข้อมูลเพิ่มเติม เข้าชมได้ที่ S-Mom Club ที่เว็บไซต์ https://www.s-momclub.com/ และสามารถสมัครสมาชิกเพื่อปรึกษาทีมพยาบาลผู้เชี่ยวชาญได้ฟรีตลอด 24 ชั่วโมง หรือสามารถปรึกษา พูดคุยเกี่ยวกับสุขภาพโภชนาการและพัฒนาการสำหรับคุณแม่และลูกน้อยตามช่วงวัย ได้ที่ Line Open Chat S-Mom Club
เอกสารอ้างอิง
National Institutes of Health (US); Biological Sciences Curriculum Study.
Alpha Lactalbumin – an overview | ScienceDirect Topics
Susuki, K. (2010) Nature Education 3(9):59Deoni S, 2012.
Kar P, et al. Neuroimage. 2021 Aug 1:236:118084.
Department of Mental Health (dmh.go.th)
Horwood LJ et al. Arch Dis Child Neonatal Ed 2001; 84: F23-F27.
Generation Beta starts in 2025: 5 things to know – ABC NewsEearly years brain development – earlychildhood.qld.gov.au